Bijdrage opiniepagina door Leon Litjens

Bijdrage over intensieve veehouderij van wethouder Leon Litjens, namens het college van B&W, voor opiniepagina Dagblad De Limburger d.d. 15 09 07 (enigszins aangepast gepubliceerd).

Bijdrage voor opiniepagina Dagblad De Limburger d.d. 15 09 07 (enigszins aangepast gepubliceerd)

De duurzaamheid van intensieve veehouderij

Verantwoordelijkheid nemen voor de toekomst

De intensieve veehouderij houdt de gemoederen bezig. In de media wordt uitgebreid gediscussieerd over de zin en onzin van zogenaamde ‘varkensflats’. Voor- en tegenstanders belagen elkaar met argumenten waarbij tot nu toe zeer weinig gerelativeerd wordt.

Wat doe je als gemeentebestuurder als je tegen deze achtergrond een verzoek om medewerking krijgt voor de vestiging van zo’n megabedrijf? Dan zit je met een dilemma. Je hebt begrip voor de vraagtekens die de omgeving en milieuactivisten plaatsen bij een dergelijk bedrijf, maar je weet ook dat agrarische ondernemers verder moeten en dat schaalvergroting ook oplossingen levert voor dierenwelzijn en milieu. Als gemeentebestuur heb je de verplichting om gefundeerde beslissingen te nemen. Vandaar dat we in Horst aan de Maas op dit moment geen definitief standpunt innemen over de komst van de intensieve veehouderij Nieuw Gemengd Bedrijf in de nabijheid van Grubbenvorst. Laat duidelijk zijn dat het bedrijf er niet komt als dit betekent dat de doemscenario’s door de omgeving geschetst, bewaarheid worden. Maar dat betekent wel dat we de plannen moeten toetsen en aan moeten geven onder welke voorwaarden activiteiten toegestaan worden. En daarbij speelt duurzaamheid een belangrijke rol. Pas na beoordeling van de feiten kunnen we een standpunt innemen. We zijn niet voor of tegen het Nieuw Gemengd Bedrijf, we zijn op dit moment onbevooroordeeld.

Het probleem waar we het nu over hebben is niet nieuw. Varkenspest en Mond- en Klauwzeer (MKZ) hebben de laatste tien jaar diepe wonden nagelaten op het Nederlandse platteland. Familiedrama’s gingen schuil achter de gezinsbedrijven die werden getroffen door de besmettelijke veeziektes. Vele bedrijfssluitingen waren het gevolg. Dat geldt zeker voor de typische agribusinessgemeente Horst aan de Maas.

Na de periode van pest en MKZ heeft de overheid afgesproken dat een herinrichting van het platteland keihard nodig was. De Reconstructiewet was daarmee een feit. Landelijk is bepaald dat we de intensieve veehouderij ruimte voor groei willen geven in de zogenaamde Landbouwontwikkelingsgebieden (LOG’s) én tegelijkertijd willen we natuurontwikkeling en leefbaarheid van het platteland stimuleren in andere gebieden.

De provincie heeft in de gemeente Horst aan de Maas diverse LOG’s aangewezen. Binnen de CDA/PvdA-coalitie is afgesproken niet voor alle locaties intensieve veehouderij toe te staan. Voorlopig wordt alleen LOG Witveldweg ontwikkeld, omdat dit gebied de beste papieren heeft. Naast de coalitiefracties hebben ook de overige raadsfracties te weten VVD en SP dit in de raadsvergadering van 4 september jl. nogmaals onderstreept. De vraag waar de politiek zich nu nog over moet buigen is de vraag hoe moet het LOG worden ontwikkelt. Of, met andere woorden, aan welke kaders op het gebied van fijnstof, geur, inpassing, verkeer etc. moeten potentiële bedrijven voldoen om een optimale balans te vinden tussen ruimtelijke ontwikkelingen enerzijds en openheid, natuur en leefbaarheid aan de andere zijde.

De omgeving vreest voor meer stank, verkeer en minder groen met de komst van de intensieve veehouderij. Tegelijkertijd is schaalvergroting steeds vaker noodzakelijk voor agrarische ondernemers. Dit is een tendens die zich landelijk manifesteert. Het is natuurlijk wel zo dat grotere bedrijven ook modernere technologie kunnen toepassen, waardoor ze ook meer aandacht kunnen besteden aan milieu en dierenwelzijn. We begrijpen en delen de zorgen van de Grubbenvorstenaren en we houden hier ook terdege rekening mee in de beslissingen die we moeten nemen. Onze inwoners mogen van ons een zorgvuldige afweging van de belangen verwachten. Want in deze discussie van one-issue belangen is de gemeente de enige partij die daadwerkelijk keuzes moet maken. Ook wij willen geen verslechtering van de gezondheid, de natuur en het milieu. Daarom stellen we als B & W eisen aan bedrijfsvestigingen in het LOG zodat de angstbeelden die leven nooit waarheid worden. Hierbij leggen we ons oor te luister bij belanghebbenden en hierop mag men ons op afrekenen.

De gemeente Horst aan de Maas is landelijk een voorbeeldgemeente als we praten over vernieuwing in de agribusiness. Als gemeente stimuleren we een duurzame en innovatieve agribusiness. We geloven dat vernieuwing de noodzakelijke impulsen geeft aan de sector. Een florerende sector is belangrijk omdat de sector in onze gemeente bij 40% van de beroepsbevolking zorgt voor brood op de plank. Dan praten we nog niet eens over de werkgelegenheid in de afhankelijke aanverwante sectoren zoals de dienstverlening. Vier op de tien gezinnen eten dus mee. Een verantwoordelijkheid die we ons aantrekken. Net zoals we ons verantwoordelijk voelen voor de leefbaarheid van de kernen en het buitengebied.

En dat is dus ons dilemma. Daarom spreken wij ons in dit stadium nog niet uit als voor- of tegenstander van deze intensieve veehouderij in de omgeving van Grubbenvorst. In onze verantwoordelijkheid voor de toekomst nemen wij pas een definitief standpunt in op basis van kennis die we nu aan het vergaren zijn. Ook een open dialoog op basis van objectieve feiten is hierbij van belang.

Wethouder Leon Litjens,

Namens college B&W gemeente Horst aan de Maas